Informatie over voedingssupplementen

U bent op deze pagina beland omdat u op zoek bent naar informatie over voedingssupplementen of specifieke nutriënten. U merkt dat voedingssupplementenmerken nog maar weinig over hun producten (mogen) zeggen. Dat klopt. Ze mogen geen medische claims maken en nog maar beperkt gezondheidsclaims maken. Hier vertellen we u graag wat meer over de achtergrond van de wetgeving die van kracht is. En waar u nog wél degelijke informatie kunt vinden over de (therapeutische) werking van nutriënten, evenals bijbehorende indicaties, contra-indicaties, doseringen, interacties, etc.

Waarom zijn medische claims over voedingssupplementen verboden?

Allereerst zijn voedingssupplementen volgens de wet (!) geen geneesmiddelen en kunnen deze hooguit de gezondheid bevorderen of in stand houden, maar hebben géén geneeskrachtige werking. (Hierover zijn uiteraard de meningen verdeeld.) Om die reden mogen er nooit medische claims gemaakt worden in relatie tot producten in de categorie 'voeding' of 'voedingssupplementen'. Dat wil zeggen: beweringen die suggereren dat een bepaald voedingssupplement een aandoening of klacht kan voorkómen, behandelen of genezen. Een bepaald nutriënt kán natuurlijk een therapeutische of geneeskrachtige werking hebben, maar een product zou dan volgens de wet geregistreerd moeten zijn als geneesmiddel om dit te mogen claimen. Dit gaat zo ver dat in een advertentie of brochure over een product geen verwijzingen mogen staan naar andere artikelen, studies of websites waar medische claims in voorkomen voor dit product óf ingrediënten in dit product. Een website waarop voedingssupplementen worden verkocht of aangeprezen, mag niet ergens anders op die site medische informatie bevatten over dit product of enig ingrediënt hierin of met een link verwijzen naar een andere website met medische informatie over deze producten of ingrediënten hierin. Ook niet wanneer de informatie uitsluitend is bestemd voor professionals in de (complementaire) gezondheidszorg. (Het feit dat u dit soms wel ziet gebeuren, betekent niet dat het mag.)

Antwoord sluiten

Hoe zit het met 'gezondheidsclaims'?

Informatie over op welke manier een nutriënt in een product bijdraagt aan de gezonde functie van het lichaam wordt ook wel een ‘gezondheidsclaim’ genoemd. Een voorbeeld van een gezondheidsclaim is ‘goed voor het hart’ of ‘draagt bij aan sterke botten’. Sinds 16 mei 2012 is Europese wetgeving over gezondheidsclaims van kracht (Europese Verordening nr. 432/2012, ook wel de ‘claimsverordening’ genoemd) waarbij is vastgelegd welke informatie verstrekt mag worden over de werking van bepaalde vitaminen, mineralen en andere nutriënten in producten (op verpakkingen, etiketten, websites en in advertenties, brochures, boeken, etc.). Deze wetgeving is gebaseerd op aanbevelingen van de European Food Safety Authority (EFSA) en omvatte in eerste instantie slechts 222 (inmiddels iets meer) goedgekeurde gezondheidsclaims, terwijl vele duizenden voorgestelde claims waren afgekeurd.

Waarom zijn er zo weinig goedgekeurde gezondheidsclaims?
De voedingssupplementenbranche heeft vóór 2012 jaren de tijd gehad om gezondheidsclaims voor producten of stoffen in te dienen en alle gezondheidsclaims zijn wetenschappelijk getoetst door de EFSA. Voor deze beoordeling hanteerde de EFSA dezelfde strenge normen als die voor geneesmiddelen, terwijl ze er wél vanuit is gegaan dat voedingssupplementen niets genezen maar uitsluitend de gezondheid van gezonde mensen kunnen bevorderen (anders zou een product geregistreerd moeten worden als geneesmiddel). De wetenschappelijke onderbouwing van gezondheidsclaims mocht dan ook niet bestaan uit studies die gedaan zijn op patiënten of mensen met lichamelijke klachten. Veel bewijsmateriaal dat ingediend was bestond echter juist uit klinisch onderzoek bij patiënten om een therapeutische werking aan te tonen. Gezondheidseffecten van voedingssupplementen op gezonde mensen zijn vaak genuanceerder en soms pas na langdurig gebruik meetbaar. Dat maakt dat deze effecten moeilijker aantoonbaar zijn en daarom is er minder wetenschappelijk onderzoek voorhanden op dit gebied. Als gevolg hiervan oordeelde de EFSA dat veel gezondheidsclaims niet sterk genoeg onderbouwd waren en keurde deze af.

Uitzonderingspositie voor ‘botanicals’
Om het nog wat ingewikkelder te maken, is er een aparte categorie binnen de claimswetgeving voor kruiden en andere plantaardige preparaten (de zogenaamde ‘botanicals’). De EFSA heeft nog geen beslissing genomen over hoe de ingediende gezondheidsclaims voor dit type nutriënten beoordeeld dienen te worden. Tot de definitieve beoordeling door de EFSA heeft plaatsgevonden zal het nog mogelijk zijn om onder bepaalde voorwaarden gebruik te maken van ingediende maar nog niet goedgekeurde gezondheidsclaims voor kruidenpreparaten (de zogenaamde ‘on-hold claims’).

Antwoord sluiten

Welke websites kan ik als professional raadplegen?

Niet-commerciële artikelen, brochures of websites mogen wel informatie verstrekken over de (therapeutische) werking van generieke stoffen (nutriënten), evenals indicaties, contra-indicaties, doseringen, interacties, etc., zolang er (in hetzelfde artikel, in dezelfde brochure, op dezelfde website) maar geen reclame gemaakt wordt voor of verwezen wordt naar een bepaald product. Voedingssupplementenmerken mogen geen direct verband leggen tussen haar producten en zulke informatie.

Aanbevolen websites met uitgebreide wetenschappelijke informatie over nutriënten:

Stichting OrthoKennis

"Het doel van stichting OrthoKennis is het verzamelen, documenteren, samenstellen en verspreiden van informatie over orthomoleculaire voedingssupplementen ter bevordering van gezondheid en welzijn.

Via wetenschappelijke artikelen wordt inzicht gegeven in de laatste stand van zaken met betrekking tot specifieke nutriënten die gebruikt worden in de orthomoleculaire praktijk, evenals specialistische en technische informatie over indicaties, contra-indicaties, interacties en therapeutische doseringen. De artikelen zijn met de grootst mogelijke zorg samengesteld en gaan altijd gepaard met referenties.

Daarnaast organiseert stichting OrthoKennis speciale clinics over variërende onderwerpen, altijd geaccrediteerd bij verschillende beroepsverenigingen als nascholing."

Natural Medicines - Therapeutic Research Center

"The most authoritative resource available on dietary supplements, natural medicines, and complementary alternative and integrative therapies."

PubMed

"PubMed comprises more than 26 million citations for biomedical literature from MEDLINE, life science journals, and online books. Citations may include links to full-text content from PubMed Central and publisher web sites."

Antwoord sluiten
Welke websites kan ik als consument raadplegen?

Supplementinfo.nl

Via deze site voorziet Natuur- en gezondheidsproducten Nederland consumenten en media van objectieve informatie over supplementen en hun effecten op de gezondheid. Deze website bevat geen directe of indirecte verwijzingen naar specifieke gezondheidsproducten of fabrikanten.

Vitamine Informatie Bureau

Geeft betrouwbare, wetenschappelijk onderbouwde informatie over vitamines, mineralen en supplementen aan consumenten. Het Vitamine Informatie Bureau geeft geen oordeel of advies over specifieke merken en is op geen enkele manier betrokken bij commerciële activiteiten.

Antwoord sluiten